Waar plaatst u een AED?

De effectiviteit van een AED staat of valt met de bereikbaarheid. Bij een hartstilstand is elke minuut kostbaar: de overlevingskans daalt met circa 10% per minuut zonder reanimatie en defibrillatie. De vuistregel is dat een AED binnen 3 minuten beschikbaar moet zijn.

3-minutenregel: Reken met een looptempo van 1,4 m/s (gemiddelde loopsnelheid in een gebouw). In 3 minuten legt iemand circa 250 meter af. Dat is uw maximale AED-radius voor één apparaat.

Binnen gebouwen

  • Bevestig op ooghoogte (circa 120–150 cm), bij voorkeur op een wand zonder obstakels ervoor
  • Markeer de locatie met een groene AED-sticker of pictogrambord (conform NEN 3011)
  • Zorg dat de AED vrij is van obstakels — geen dozen, kapstokken of meubilair ervoor
  • Vermijd directe blootstelling aan warmtebronnen (radiatoren, keukenapparatuur)

Buiten en in openbare ruimtes

Voor buitenplaatsing is een gecertificeerde buitenkast noodzakelijk. Deze kasten beschermen de AED tegen vocht, vuil en temperatuurwisselingen.

  • Kies een kast met IP-classificatie minimaal IP54 (spatwaterdicht)
  • Voor gebruik in vorst: kast met verwarming (inschakelen bij < 5°C)
  • Overweeg een kast met alarm om diefstal of vandalisme te signaleren
  • Zorg voor goede verlichting bij de kast voor gebruik 's nachts

Wettelijke verplichtingen

Er is in Nederland geen algemene wettelijke verplichting om een AED te hebben. Wel gelden er indirecte verplichtingen via de Arbeidsomstandighedenwet en sectorspecifieke regelgeving.

Arbeidsomstandighedenwet

Werkgevers zijn verplicht om adequate eerste hulp bij ongelukken (EHBO) te organiseren. Artikel 15 van de Arbowet verplicht werkgevers tot doeltreffende EHBO-maatregelen, afgestemd op het risicoprofiel van het bedrijf. Voor bedrijven met een verhoogd risico op hartstilstand kan een AED als noodzakelijk onderdeel worden beschouwd.

Sectoren met aanvullende eisen

  • Sportaccommodaties: NOC*NSF en veel gemeenten stellen eisen aan AED-aanwezigheid bij sportverenigingen met meer dan 100 leden
  • Evenementen: gemeentelijke vergunningen voor grootschalige evenementen vereisen doorgaans een EHBO-plan inclusief AED
  • Zorginstellingen: verplicht via kwaliteitsnormen (NEN 7510, NTA 8009)
  • Luchtvaart: alle vliegtuigen met meer dan 30 passagiersstoelen moeten een AED aan boord hebben (EU-verordening)

Aansprakelijkheid

In Nederland geldt het Good Samaritan-principe: wie te goeder trouw eerste hulp verleent, is niet aansprakelijk voor schade die ontstaat bij het verlenen van hulp, zolang er geen opzet of grove nalatigheid in het spel is (artikel 6:162 BW).

Aanmelden in het AED-register (HartslagNu)

Het landelijke AED-register van HartslagNu is gekoppeld aan de meldkamer van 112. Aanmelden duurt circa 5 minuten via hartslagnu.nl. U vult in:

  • Exacte locatie (adres en aanvullende omschrijving)
  • Toegankelijkheid: altijd, of alleen op bepaalde tijden
  • AED-merk en model
  • Contactpersoon voor onderhoudsmeldingen

Vergeet ook uw locatiebord niet: Hang naast de AED een bord met het adres en de locatiebeschrijving. In paniek weten mensen soms niet meer exact waar ze zijn — een bord helpt om 112 de juiste locatie door te geven.

Kosten en subsidies

De aanschafprijs van een AED ligt tussen de € 1.100 en € 2.000 voor een standaardmodel, exclusief kast (€ 200–600) en jaarlijks onderhoud (€ 100–200). Sommige gemeenten en provincies bieden subsidies voor sportverenigingen of buurtinitiatieven. Informeer bij uw gemeente of bij de Nederlandse Hartstichting naar actuele subsidiemogelijkheden.